Stanowisko dotyczące projektu Programu współpracy z organizacjami pozarządowymi i innymi interesariuszami na lata 2027–2029 opracowanego przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii
[read_more]
ADRESAT:
Minister Rozwoju i Technologii
SPRAWA:
Stanowisko dotyczące projektu Programu współpracy z organizacjami pozarządowymi i innymi interesariuszami na lata 2027–2029 opracowanego przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii
UZASADNIENIE
W związku z prowadzonymi konsultacjami publicznymi projektu Programu współpracy z organizacjami pozarządowymi i innymi interesariuszami na lata 2027–2029 opracowanego przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii[1] Polskie Forum Seniorów przedstawia uwagi i rekomendacje zmierzające do pełniejszego uwzględnienia wyzwań wynikających ze starzenia się społeczeństwa w działaniach podejmowanych w obszarze gospodarki, budownictwa, mieszkalnictwa i planowania przestrzennego.
Pozytywnie oceniamy przyjętą w projekcie koncepcję rozwijania partnerskiej współpracy administracji publicznej z szerokim gronem interesariuszy, w szczególności organizacjami pozarządowymi, a także przewidziane formy współpracy obejmujące konsultacje publiczne, wymianę informacji, organizację wspólnych przedsięwzięć oraz uczestnictwo przedstawicieli organizacji społecznych w pracach zespołów opiniodawczo-doradczych. Jednocześnie zwracamy uwagę, że w perspektywie najbliższych lat jednym z istotnych uwarunkowań rozwoju społeczno-gospodarczego Polski będzie postępujący proces starzenia się ludności. Zmiany demograficzne wpływają na strukturę popytu, rynek pracy, potrzeby mieszkaniowe, rozwój nowych produktów i usług, a także sposób projektowania przestrzeni publicznej. Z tego względu powinny znajdować odpowiednie odzwierciedlenie również w programach współpracy administracji odpowiedzialnej za politykę gospodarczą i mieszkaniową.
W naszej ocenie szczególnego znaczenia nabiera rozwój srebrnej gospodarki, rozumianej jako działalność gospodarcza, innowacyjna i usługowa odpowiadająca na potrzeby oraz wykorzystująca potencjał rosnącej populacji osób starszych. Jest to obszar stwarzający możliwości rozwoju przedsiębiorczości, nowych technologii, usług i miejsc pracy, a zarazem sprzyjający poprawie jakości życia seniorów i ich samodzielności.
Mając powyższe na uwadze, przedstawiamy następujące rekomendacje do rozważenia przy ostatecznym opracowywaniu Programu:
1. Uwzględnienie rozwoju srebrnej gospodarki wśród kierunków współpracy z organizacjami pozarządowymi i innymi interesariuszami.
Rekomendacja: Postulujemy wyraźne wskazanie srebrnej gospodarki jako jednego z obszarów współpracy administracji publicznej z organizacjami społecznymi, środowiskami przedsiębiorców, instytucjami naukowymi i jednostkami samorządu terytorialnego. Współpraca ta powinna obejmować identyfikowanie potrzeb starszych konsumentów, rozwój produktów i usług dostosowanych do zmieniającej się struktury demograficznej oraz promowanie innowacyjnych rozwiązań wspierających samodzielność osób starszych.
Uzasadnienie: Starzenie się społeczeństwa stanowi nie tylko wyzwanie dla polityki społecznej, lecz także istotny czynnik kształtujący kierunki rozwoju gospodarczego. Srebrna gospodarka tworzy możliwości rozwoju przedsiębiorczości i innowacyjności, między innymi w obszarach technologii wspomagających, usług cyfrowych, turystyki, mieszkalnictwa oraz produktów ułatwiających codzienne funkcjonowanie. Organizacje seniorskie mogą być wartościowymi partnerami w rozpoznawaniu potrzeb odbiorców i ocenie proponowanych rozwiązań.
2. Wspieranie rozwoju mieszkalnictwa dostosowanego do potrzeb starzejącego się społeczeństwa.
Rekomendacja: Proponujemy uwzględnienie w Programie współpracy z organizacjami społecznymi przy opracowywaniu rozwiązań służących rozwojowi dostępnego mieszkalnictwa, adaptacji istniejących zasobów mieszkaniowych do potrzeb osób starszych oraz promowaniu projektowania uniwersalnego. Szczególne znaczenie powinny mieć rozwiązania umożliwiające seniorom możliwie długie, samodzielne i bezpieczne zamieszkiwanie w dotychczasowym środowisku.
Uzasadnienie: Znaczna część istniejących budynków mieszkalnych nie jest w pełni dostosowana do potrzeb osób o ograniczonej sprawności ruchowej. Bariery architektoniczne utrudniają codzienne funkcjonowanie, ograniczają samodzielność i mogą prowadzić do izolacji społecznej. Współpraca z organizacjami seniorskimi pozwoli lepiej identyfikować problemy mieszkańców i uwzględniać je przy tworzeniu rozwiązań w obszarze budownictwa i polityki mieszkaniowej.
3. Uwzględnianie potrzeb osób starszych w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Rekomendacja: Postulujemy promowanie współpracy administracji publicznej z organizacjami seniorskimi w procesach konsultowania rozwiązań dotyczących planowania przestrzennego, kształtowania przestrzeni publicznych i rozwoju infrastruktury lokalnej. W szczególności rekomendujemy upowszechnianie zasad projektowania uniwersalnego oraz rozwiązań poprawiających dostępność, bezpieczeństwo i funkcjonalność przestrzeni dla osób w różnym wieku.
Uzasadnienie: Przyjazna i dostępna przestrzeń publiczna ma bezpośredni wpływ na mobilność, aktywność społeczną i samodzielność seniorów. Odpowiednio zaprojektowane ciągi piesze, miejsca odpoczynku, bezpieczne przejścia oraz dostęp do podstawowych usług sprzyjają ograniczaniu barier w codziennym życiu. Wiedza i doświadczenia organizacji seniorskich mogą stanowić istotne uzupełnienie ekspertyz urbanistycznych i architektonicznych.
4. Wspieranie innowacji i przedsiębiorczości odpowiadających na potrzeby osób starszych.
Rekomendacja: Proponujemy rozwijanie współpracy organizacji pozarządowych z przedsiębiorcami, instytucjami otoczenia biznesu oraz jednostkami badawczymi w zakresie projektowania, testowania i upowszechniania rozwiązań przeznaczonych dla osób starszych. Warto uwzględnić możliwość angażowania organizacji seniorskich w konsultowanie nowych produktów, usług i technologii, w tym rozwiązań cyfrowych.
Uzasadnienie: Skuteczność innowacji zależy nie tylko od ich zaawansowania technologicznego, lecz również od użyteczności i dostępności dla odbiorców. Bezpośredni udział seniorów w procesie projektowania i testowania produktów pozwala ograniczać ryzyko tworzenia rozwiązań niedostosowanych do ich rzeczywistych potrzeb. Jednocześnie współpraca taka może wspierać rozwój nowych segmentów rynku i konkurencyjność polskich przedsiębiorstw.
5. Wzmocnienie reprezentacji organizacji seniorskich w konsultacjach i dialogu dotyczącym rozwoju gospodarczego.
Rekomendacja: Postulujemy uwzględnianie organizacji reprezentujących osoby starsze w konsultacjach dokumentów strategicznych, projektów regulacji oraz przedsięwzięć dotyczących mieszkalnictwa, rozwoju usług, innowacyjności i dostępności przestrzeni. Zasadne jest również umożliwianie ich przedstawicielom udziału w pracach odpowiednich zespołów opiniodawczo-doradczych oraz spotkaniach tematycznych organizowanych przez Ministerstwo.
Uzasadnienie: Organizacje seniorskie dysponują wiedzą o potrzebach znacznej i rosnącej grupy uczestników życia gospodarczego oraz odbiorców produktów i usług. Ich udział w dialogu może przyczynić się do lepszego rozpoznawania konsekwencji społecznych planowanych rozwiązań, a także zwiększać reprezentatywność prowadzonych konsultacji. Ważne jest przy tym stworzenie warunków uczestnictwa również mniejszym organizacjom, działającym poza największymi ośrodkami miejskimi.
Podsumowując, Polskie Forum Seniorów pozytywnie odnosi się do założeń opiniowanego Programu. Uważamy jednak, że w Programie na lata 2027-2029 warto wyraźniej uwzględnić konsekwencje zachodzących zmian demograficznych, zarówno w wymiarze gospodarczym, jak i mieszkaniowym oraz przestrzennym. Szczególnie istotne jest dostrzeżenie potencjału srebrnej gospodarki jako kierunku rozwoju przedsiębiorczości, innowacyjności i nowoczesnych usług. Równocześnie niezbędne jest zapewnienie, aby tworzone rozwiązania były dostępne, użyteczne i odpowiadały na rzeczywiste potrzeby osób starszych.
Wyrażamy przekonanie, że uwzględnienie przedstawionych postulatów przyczyni się do wzmocnienia społecznego wymiaru rozwoju gospodarczego, poprawy dostępności mieszkalnictwa i przestrzeni publicznej oraz tworzenia rozwiązań odpowiadających na potrzeby starzejącego się społeczeństwa.
[1] https://www.gov.pl/web/rozwoj-technologia/konsultacje-publiczne-programu-wspolpracy-z-organizacjami-pozarzadowymi-i-innymi-interesariuszami-na-lata-2027–2029
Zadanie publiczne pn. „ASY Partycypacji – innowacyjne rozwiązanie na powszechne partycypowanie” dofinansowane ze środków rządowego programu wieloletniego na rzecz Osób Starszych „Aktywni Seniorzy – ASY” na lata 2026–2030. Edycja 2026
Aby zagłosować, musisz się zalogować.
Nie masz jeszcze konta? Dołącz do Polskiego Forum Seniorów.