Rekomendacje dot. zasadorganizacji w roku 2027 kolejnej edycji otwartego konkursu ofert na realizację zadań z zakresu polityki senioralnej w ramach Programu wieloletniego na rzecz Osób Starszych „AKTYWNI SENIORZY – ASY” na lata 2026-2030.
[read_more]
SPRAWA:
Rekomendacje dot. zasadorganizacji w roku 2027 kolejnej edycji otwartego konkursu ofert na realizację zadań z zakresu polityki senioralnej w ramach Programu wieloletniego na rzecz Osób Starszych „AKTYWNI SENIORZY – ASY” na lata 2026-2030.
Polskie Forum Seniorów bardzo wysoko ocenia uruchomienie Programu wieloletniego na rzecz Osób Starszych „AKTYWNI SENIORZY – ASY” oraz przeznaczenie środków na rozwój edukacji i aktywności społecznej osób starszych. Priorytet II odpowiada na rzeczywiste potrzeby uniwersytetów trzeciego wieku i stanowi ważne źródło wsparcia ich działalności. Podkreślić należy, iż przyjęte w województwie podkarpackim zasady konkursu zawierają szereg rozwiązań dobrze dostosowanych do specyfiki organizacji seniorskich. Dotyczy to w szczególności możliwości wniesienia wymaganego wkładu własnego w formie finansowej, osobowej albo poprzez połączenie obu tych form, bez obowiązku zapewnienia określonego udziału środków finansowych. Istotne znaczenie ma także szeroki katalog kosztów kwalifikowalnych, obejmujący transport beneficjentów i transport publiczny, możliwość przeznaczenia do 20% dotacji na koszty administracyjne oraz dopuszczenie możliwości uzupełnienia części braków formalnych. Warto również odnotować stosunkowo duże zainteresowanie pierwszą edycją konkursu. Spośród 20 złożonych ofert dofinansowanie otrzymało 16 projektów, a cała pula środków w wysokości 712 500 zł została przeznaczona na ich realizację. Potwierdza to zarówno zapotrzebowanie na tego rodzaju wsparcie, jak i zdolność organizacji działających w województwie podkarpackim do przygotowywania projektów odpowiadających celom Programu. Uwzględniając ten kontekst Ogólnopolska Federacja Stowarzyszeń Uniwersytetów Trzeciego Wieku po konsultacji z Polskim Forum Seniorów wnioskuje o rozważenie uwzględnienia w kolejnej edycji konkursu następujących propozycji:
- Wcześniejsze ogłoszenie konkursu i wydłużenie okresu realizacji projektów.
W edycji 2026 konkurs został ogłoszony 30 kwietnia, termin składania ofert upływał 21 maja, a wyniki miały zostać ogłoszone do 30 czerwca. Realizacja projektów jest natomiast możliwa dopiero od dnia zawarcia umowy i musi zakończyć się najpóźniej 31 grudnia. Co istotne, podpisanie umów zostało dodatkowo uzależnione od otrzymania przez Wojewodę decyzji Ministra Finansów o przyznaniu środków. Przy działaniach edukacyjnych i aktywizujących kilka miesięcy to stosunkowo krótki okres na prowadzenie regularnych zajęć, rozwijanie wolontariatu czy osiąganie trwałych rezultatów społecznych. Uniwersytety trzeciego wieku funkcjonują najczęściej w cyklu zbliżonym do roku akademickiego, dlatego możliwość wcześniejszego rozpoczęcia działań ułatwiłaby również wpisanie projektów w naturalny rytm ich działalności.
Proponujemy, aby konkurs na rok 2027 został ogłoszony i rozstrzygnięty w pierwszym kwartale roku, a harmonogram umożliwiał realizację projektów przez okres co najmniej 8-9 miesięcy.
2. Doprecyzowanie i zmiana proporcji kryteriów oceny merytorycznej.
Karta oceny merytorycznej przewiduje maksymalnie 42 punkty, z czego 6 punktów można otrzymać za udział środków finansowych własnych lub pochodzących z innych źródeł, a kolejne 6 punktów za wkład osobowy. Oznacza to, że aż 12 punktów związanych jest z zasobami wnoszonymi przez organizację. Jednocześnie podstawowe kryteria, takie jak możliwość realizacji zadania czy jakość projektu, zostały określone jedynie poprzez szerokie przedziały punktowe, bez wskazania bardziej szczegółowych zasad przyznawania punktów. Takie rozwiązanie może nadmiernie premiować podmioty dysponujące większymi zasobami finansowymi lub organizacyjnymi. Jest to szczególnie istotne w przypadku uniwersytetów trzeciego wieku i innych organizacji seniorskich, których działalność często opiera się na niewysokich składkach członkowskich i pracy społecznej. Większe znaczenie powinny mieć jakość diagnozy potrzeb osób starszych, adekwatność działań, ich dostępność, trwałość rezultatów, docieranie do seniorów mniej aktywnych oraz rzeczywisty wpływ projektu na lokalną społeczność. Jest to szczególnie ważne także w kontekście deklarowanej w Regulaminie szczególnej uwagi dla obszarów wiejskich i miejsko-wiejskich.
Proponujemy, aby wysokość wkładu finansowego miała mniejsze znaczenie przy ocenie oferty, a większą wagę przypisano jakości projektu, jego przydatności dla osób starszych oraz znaczeniu dla lokalnej społeczności. Warto również bardziej precyzyjnie określić, za co i w jakim zakresie przyznawane są punkty w poszczególnych kryteriach.
3. Rozszerzenie możliwości uzupełniania braków formalnych.
Pozytywnie należy ocenić przyjęcie rozwiązania umożliwiającego uzupełnienie wymaganych załączników oraz poprawienie błędów rachunkowych i oczywistych omyłek pisarskich w terminie do 5 dni. Jest to rozwiązanie przyjazne organizacjom i pozwala uniknąć odrzucania wartościowych projektów z powodów czysto technicznych. Możliwość poprawy nie obejmuje jednak m.in. nieprawidłowego podpisania oferty. W praktyce błąd dotyczący reprezentacji lub brak jednego z wymaganych podpisów może mieć charakter równie techniczny jak brak załącznika, a mimo to prowadzi do automatycznego odrzucenia oferty bez możliwości jego usunięcia. Regulamin stanowi ponadto, że oferent w przypadku określonych uchybień „może zostać” wezwany do ich usunięcia, co pozostawia wątpliwość, czy wezwanie będzie stosowane w każdym takim przypadku.
Proponujemy rozszerzenie katalogu uchybień podlegających uzupełnieniu o braki dotyczące podpisów i reprezentacji, o ile ich naprawienie nie prowadzi do zmiany treści oferty, oraz jednoznaczne wskazanie, że w przypadku braków możliwych do usunięcia oferent jest wzywany do ich uzupełnienia.
4. Dopuszczenie możliwości składania ofert wspólnych.
Regulamin wprost wyłącza możliwość składania oferty wspólnej przez dwóch lub więcej oferentów. W przypadku organizacji seniorskich możliwość wspólnej realizacji zadania może mieć szczególną wartość. Mniejsze uniwersytety trzeciego wieku i wiele innych seniorskich organizacji pozarządowych nie zawsze dysponują wystarczającym zapleczem kadrowym lub organizacyjnym do samodzielnego przygotowania większego projektu, natomiast współpraca kilku podmiotów pozwala korzystać ze wspólnej kadry, doświadczenia i infrastruktury, a także obejmować działaniami seniorów z kilku sąsiadujących miejscowości. Takie rozwiązanie może być szczególnie przydatne na terenach wiejskich i miejsko-wiejskich, którym Regulamin przyznaje szczególne znaczenie. Współpraca organizacji może również prowadzić do powstawania trwałych lokalnych sieci wspierających aktywność osób starszych.
Proponujemy, aby w edycji 2027 dopuścić możliwość wspólnej realizacji projektów przez dwa lub więcej uprawnione podmioty, z czytelnym podziałem zadań i odpowiedzialności pomiędzy partnerami.
5. Zwiększenie środków przeznaczonych na realizację Priorytetu II.
W edycji 2026 na realizację Priorytetu II w województwie podkarpackim przeznaczono 712 500 zł. Cała dostępna pula została rozdysponowana, a dofinansowanie otrzymało 16 spośród 20 oferentów. Wynik pierwszej edycji wskazuje na realne zainteresowanie Programem i zdolność podkarpackich organizacji seniorskich do przygotowania projektów w obszarze edukacji osób starszych. Wobec postępującego starzenia się społeczeństwa oraz szczególnego znaczenia UTW w mniejszych miejscowościach zasadne jest dążenie do objęcia wsparciem możliwie szerokiej grupy organizacji i ich słuchaczy.
Proponujemy zwiększenie w edycji 2027 środków przeznaczonych na realizację Priorytetu II w województwie podkarpackim, tak aby wsparciem mogła zostać objęta większa liczba wartościowych projektów.
Podsumowując – Ogólnopolska Federacja Stowarzyszeń Uniwersytetów Trzeciego Wieku po konsultacji zPolskim Forum Seniorów ocenia, iż obowiązujące w edycji 2026 zasady konkursu tworzą dobrą podstawę do dalszego rozwijania tego instrumentu wsparcia. Szczególnie korzystne są elastyczne zasady wnoszenia wkładu własnego, możliwość finansowania transportu, szeroki katalog kosztów kwalifikowalnych, elektroniczne składanie ofert oraz możliwość poprawienia części uchybień formalnych. Przedstawione propozycje zmierzają przede wszystkim do zwiększenia przejrzystości oceny ofert, zmniejszenia znaczenia możliwości finansowych organizacji jako kryterium istotnie wpływającego na ocenę merytoryczną oferty, ułatwienia współpracy pomiędzy organizacjami oraz wydłużenia czasu na realizację działań edukacyjnych i aktywizujących.
Jesteśmy przekonani, że uwzględnienie przedstawionych postulatów przyczyni się do dalszego rozwoju konkursu i jeszcze lepszego wykorzystania jego potencjału dla wspierania aktywności, edukacji i integracji osób starszych w województwie podkarpackim.
Zadanie publiczne pn. „ASY Partycypacji – innowacyjne rozwiązanie na powszechne partycypowanie” dofinansowane ze środków rządowego programu wieloletniego na rzecz Osób Starszych „Aktywni Seniorzy – ASY” na lata 2026–2030. Edycja 2026
Aby zagłosować, musisz się zalogować.
Nie masz jeszcze konta? Dołącz do Polskiego Forum Seniorów.
