Przejdź do treści

Rekomendacje dot. organizacji w województwie małopolskim w roku 2027 kolejnej edycji konkursu na realizację zadań z zakresu polityki senioralnej w ramach Programu  „AKTYWNI SENIORZY – ASY” 

    Rekomendacje dot. zasad organizacji w roku 2027 kolejnej edycji otwartego konkursu ofert na realizację zadań z zakresu polityki senioralnej w ramach Programu wieloletniego na rzecz Osób Starszych „AKTYWNI SENIORZY – ASY” na lata 2026-2030.

    [read_more}

    ADRESAT:
    Wojewoda Małopolski      

    SPRAWA:  
    Rekomendacje dot. zasad organizacji w roku 2027 kolejnej edycji otwartego konkursu ofert na realizację zadań z zakresu polityki senioralnej w ramach Programu wieloletniego na rzecz Osób Starszych „AKTYWNI SENIORZY – ASY” na lata 2026-2030.


    Polskie Forum Seniorów bardzo wysoko ocenia uruchomienie Programu wieloletniego na rzecz Osób Starszych „AKTYWNI SENIORZY – ASY” oraz przeznaczenie środków na edukację, aktywność społeczną, wolontariat i integrację osób starszych. Konkurs stanowi ważne źródło wsparcia dla organizacji, które na co dzień tworzą seniorom warunki do aktywności, rozwijania zainteresowań oraz utrzymywania relacji społecznych, a jednocześnie stanowi realizację wielu postulatów od lat zgłaszanych m.in. przez Ogólnopolską Federację Stowarzyszeń Uniwersytetów Trzeciego Wieku oraz Polskie Forum Seniorów. Uwzględniając ten kontekst Ogólnopolska Federacja Stowarzyszeń Uniwersytetów Trzeciego Wieku po konsultacji z Polskim Forum Seniorów wnioskuje o rozważenie uwzględnienia w kolejnej edycji konkursu następujących propozycji mających na celu jeszcze lepsze dostosowanie zasad konkursu do specyfiki organizacji seniorskich, zwiększenie jego dostępności oraz ułatwienie prawidłowej realizacji projektów:

    1/ Wcześniejsze ogłoszenie konkursu i wydłużenie okresu realizacji projektów.

    W edycji 2026 termin składania ofert upływał 1 czerwca, rozstrzygnięcie przewidziano do 7 lipca, a okres realizacji zadań ustalono od 1 sierpnia do 31 grudnia. Po uwzględnieniu czasu potrzebnego na podpisanie umowy, aktualizację harmonogramu i kosztorysu, rekrutację uczestników oraz zawarcie umów z kadrą merytoryczną zadania (np. wykładowcy, trenerzy) rzeczywisty okres realizacji projektu jest bardzo krótki. Rozpoczęcie działań w sierpniu jest dodatkowo utrudnione przez okres urlopowy, niższą frekwencję uczestników oraz ograniczoną dostępność wykładowców, instruktorów i obiektów niezbędnych do realizacji zajęć. W przypadku działań edukacyjnych, prozdrowotnych lub wolontariackich szczególne znaczenie ma ich regularność i ciągłość. Kilkumiesięczny projekt pozwala przeprowadzić określoną liczbę zajęć, ale utrudnia wypracowanie trwałych zmian w aktywności i funkcjonowaniu uczestników. Niektóre działania wymagają również czasu na zbudowanie zaufania uczestników, szczególnie gdy są kierowane do osób samotnych, wcześniej nieaktywnych lub zagrożonych wykluczeniem społecznym.

    Proponujemy, aby konkurs na rok 2027 został ogłoszony nie później niż do końca stycznia, wyniki zostały podane do końca marca, a realizacja projektów była możliwa przez okres co najmniej 9 miesięcy.

    2/ Wprowadzenie możliwości realizacji projektów dwuletnich.

    Regulamin edycji 2026 przewiduje realizację projektów jedynie w okresie od 1 sierpnia do 31 grudnia, podczas gdy sam Program „AKTYWNI SENIORZY – ASY” ma charakter wieloletni i obejmuje lata 2026-2030. W przypadku działań skierowanych do osób starszych kilka miesięcy często wystarcza na przeprowadzenie zaplanowanych zajęć, ale nie zawsze pozwala na osiągnięcie trwałych rezultatów. Rozwijanie wolontariatu, przeciwdziałanie samotności czy aktywizowanie osób dotychczas nieuczestniczących w życiu społecznym wymaga czasu, systematyczności i stopniowego budowania zaufania. Możliwość realizacji projektów dwuletnich zapewniłaby większą ciągłość działań, stabilność współpracy z uczestnikami, kadrą i partnerami oraz pozwoliłaby na rzetelniejszą ocenę osiągniętych efektów. Formuła ta nie powinna zastępować projektów rocznych, lecz stanowić dodatkowe rozwiązanie dla inicjatyw, które z uwagi na swój charakter wymagają dłuższej perspektywy.

    Proponujemy wprowadzenie w kolejnych edycjach konkursu możliwości realizacji – obok projektów jednorocznych – również projektów w formule dwuletniej.

    3/ Rezygnacja z obowiązkowego wkładu własnego finansowego.

    Wiele organizacji seniorskich opiera działalność na niewysokich składkach członkowskich, pracy społecznej zarządów i wolontariacie, nie dysponując przy tym wolnymi środkami finansowymi. Obowiązkowy wkład finansowy ogranicza dostęp do konkursu, szczególnie mniejszym organizacjom oraz podmiotom działającym na obszarach wiejskich. Praca społeczna członków i wolontariuszy stanowi rzeczywisty wkład w realizację projektu, a jej pełne uznanie byłoby zgodne z założeniami Programu dotyczącymi rozwoju wolontariatu osób starszych. Warto podkreślić, że w niektórych innych województwach, np. w województwie podkarpackim, wymagany wkład własny może zostać wniesiony w formie finansowej, osobowej albo poprzez połączenie obu tych form, bez obowiązku zapewnienia określonego udziału środków finansowych.

    Proponujemy pozostawienie wkładu własnego na poziomie 10% wartości dotacji, ale umożliwienie wniesienia go w całości w formie wkładu osobowego, w szczególności pracy społecznej członków organizacji i świadczeń wolontariuszy.

    4/ Wprowadzenie możliwości uzupełniania braków formalnych.

    Regulamin przewiduje odrzucenie oferty m.in. z powodu jej niekompletności, wadliwego podpisania lub braku opisu sposobu zapewnienia dostępności. Część takich uchybień ma jednak charakter wyłącznie techniczny i nie wpływa na wartość merytoryczną projektu. Ma to szczególne znaczenie w przypadku organizacji seniorskich, które często działają bez stałego zaplecza administracyjnego. Brak pojedynczego załącznika, podpisu lub zamieszczenie wymaganej informacji w niewłaściwej części formularza nie powinno automatycznie pozbawiać organizacji możliwości uzyskania wsparcia. Nieproporcjonalna jest również sankcja odrzucenia wszystkich ofert w przypadku omyłkowego złożenia więcej, niż jednej oferty w danym priorytecie.

    Proponujemy zatem umożliwienie uzupełnienia braków formalnych w terminie 3-5 dni roboczych od dnia otrzymania wezwania. Bez możliwości uzupełnienia powinny pozostać wyłącznie uchybienia, których usunięcie prowadziłoby do istotnej zmiany projektu lub naruszenia zasady równego traktowania oferentów. W przypadku złożenia więcej niż jednej oferty organizacja powinna mieć możliwość wskazania jednej oferty podlegającej ocenie. Warto także zrezygnować z wymagania dokumentów, które urząd może samodzielnie zweryfikować w publicznych rejestrach, w szczególności odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego.

    Reasumując – Ogólnopolska Federacja Stowarzyszeń Uniwersytetów Trzeciego Wieku po konsultacji zPolskim Forum Seniorów ocenia konkurs „AKTYWNI SENIORZY – ASY” jako potrzebny i wartościowy element polityki senioralnej w województwie małopolskim. Doświadczenia edycji 2026 pokazują jednak, że część rozwiązań warto lepiej dostosować do rzeczywistych możliwości organizacji, które w dużej mierze działają społecznie i dysponują ograniczonym zapleczem administracyjnym. Proponowane zmiany pozwolą zwiększyć dostępność Konkursu, poprawić jakość projektów i ograniczyć sytuacje, w których wartościowa inicjatywa nie otrzymuje wsparcia z powodu niewielkiego błędu formalnego albo braku środków na wkład finansowy. Jesteśmy przekonani, że uwzględnienie przedstawionych postulatów przyczyni się do jeszcze lepszego dostosowania konkursu do potrzeb osób starszych oraz realnych możliwości organizacji seniorskich.

    Zadanie publiczne pn. „ASY Partycypacji – innowacyjne rozwiązanie na powszechne partycypowanie” dofinansowane ze środków rządowego programu wieloletniego na rzecz Osób Starszych „Aktywni Seniorzy – ASY” na lata 2026–2030. Edycja 2026