Opinia dotycząca projektu ustawy o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego

Opinia dotycząca projektu ustawy o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego

[read_more]

ADRESAT:
Marszałek Sejmu RP

SPRAWA:  
Opinia dotycząca projektu ustawy o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego

UZASADNIENIE:

W dniu 8 stycznia 2026r. na stronie internetowej Sejmu RP zamieszczony został poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego[1] z jednoczesnym skierowaniem go do konsultacji społecznych. Projekt ustawy przewiduje likwidację opłaty od posiadania psów, uregulowanej w ustawie z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. Jak wskazano w uzasadnieniu projektu, jego celem jest uproszczenie systemu danin publicznych, ograniczenie obciążeń administracyjnych po stronie gmin oraz eliminacja opłaty, która w obecnym kształcie ma minimalne znaczenie fiskalne. Wnioskodawcy podnoszą, iż opłata od psa charakteryzuje się niską efektywnością dochodową, a w wielu gminach wpływy z tego tytułu są symboliczne i nie rekompensują kosztów związanych z jej poborem, ewidencjonowaniem oraz kontrolą. Zwrócono również uwagę, że „opłata od psa jest powszechnie postrzegana jako rozwiązanie przestarzałe i niespójne z aktualnymi kierunkami polityki publicznej w zakresie ochrony zwierząt oraz odpowiedzialnej opieki nad nimi”.[2]

Ogólnopolska Federacja Stowarzyszeń Uniwersytetów Trzeciego Wieku wyraża pozytywną opinię wobec powyższego projektu ustawy. Stanowisko to jest w szczególności uzasadnione z punktu widzenia osób starszych, dla których posiadanie psa bardzo często ma istotne znaczenie społeczne, zdrowotne i psychologiczne. Dla wielu seniorów pies jest nie tylko zwierzęciem domowym, ale także towarzyszem codziennego życia, przeciwdziałającym samotności, sprzyjającym aktywności fizycznej oraz podtrzymywaniu regularnych kontaktów społecznych. Dodatkowe obciążenia finansowe, nawet o relatywnie niewielkiej wysokości, mogą jednak stanowić dla części seniorów istotną barierę – likwidacja opłaty od psa eliminuje ten czynnik i sprzyja utrzymaniu przez osoby starsze samodzielnego, aktywnego stylu życia. Nadto należy podkreślić, że zniesienie opłaty nie prowadzi do obniżenia standardów odpowiedzialnej opieki nad zwierzętami. Obowiązki właścicieli psów np. w zakresie szczepień, rejestracji, sprzątania po zwierzętach czy zapewnienia im właściwych warunków bytowych pozostają bowiem uregulowane w innych przepisach prawa. Tym samym likwidacja opłaty nie osłabia ochrony porządku publicznego ani dobrostanu zwierząt.

Likwidacja opłaty od psa przyczyni się również do zwiększenia przejrzystości systemu podatków i opłat lokalnych oraz wzmocni zaufanie obywateli – w tym osób starszych – do organów władzy publicznej, poprzez eliminację daniny postrzeganej jako anachroniczna, uciążliwa i niewspółmierna do osiąganych efektów fiskalnych.

Wyrażamy nadzieję, że projektowana zmiana nie będzie budziła kontrowersji i spotka się z szeroką akceptacją, jako rozwiązanie racjonalne, prospołeczne i wpisujące się w nowoczesne podejście do polityki senioralnej, ochrony zwierząt oraz upraszczania systemu danin publicznych. W tym sensie projekt ustawy zasługuje na poparcie i stanowi krok w kierunku bardziej przyjaznego, spójnego i zrozumiałego prawa.

[1] https://orka.sejm.gov.pl/Druki10ka.nsf/Projekty/10-RPW-556-2026/$file/10-RPW-556-2026.pdf

[2] Z uzasadnienia do projektu ustawy.

Zadanie publiczne pn. Ogólnopolskie Forum Trzeciego Wieku sfinansowano ze środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju  Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach Rządowego Programu Fundusz Inicjatyw Obywatelskich NOWEFIO na lata 2021-2030, edycja 2025.